Hoa cứt lợn mọc hoang nhiều ven đường với đặc điểm nổi trội bởi hoa màu tím. Là thành phần dược liệu quý và quan trọng trong các bài thuốc nam, thuốc lá mà người xưa thường sử dụng và được bào chế trong một số loại thuốc, thực phẩm chức năng. Tuy không đặc hiệu như thuốc tây nhưng dùng bộ phận hoa của cây có tác dụng điều trị dứt điểm một số bệnh lý mãn tính mà không gây tác dụng phụ. 

Hoa cứt lợn là gì?

Cây hoa cứt lợn có tên gọi trong dân gian là hoa ngũ vị, cỏ hôi, hoa ngũ sắc… Có tên khoa học là Ageratum conyzoides L. Thuộc dòng họ Cúc Asteraceae. Để  nhận dạng không quá khó.

Đặc điểm

Cây hoa cứt lợn là một loại cây thân thảo mọc bụi với chiều cao trung bình không cao dưới 1m. Cây có chia nhánh và nhiều lông tơ nhỏ quanh thân và lá. Cây dạng mềm mọc thẳng đứng màu xanh nhạt.

hoa cứt lợn
hoa cứt lợn

Lá mọc đối hình bầu dục có mép răng cưa và lông tơ bảo phù. Chiều dài khoảng 4- 5cm, chiều rộng khoảng từ 1cm đến 3cm. Mặt trên lá có màu xanh đậm và mặt dưới có màu xanh trắng nhạt.

Hoa mọc ở đầu cành hoặc nách lá thành từng chùm màu tím. Dạng bông phấn kích thước khoảng 1-2 cm. Khi cây cho quả có màu đen và dễ phát tán. Toàn cây khi vò phát ra một mùi hương đặc trưng.

Thành phần hóa học

Thành phần hóa học có trong cây bao gồm: 0.16% tinh dầu đặc có tỷ trọng khoảng 1.109. ∝d = 1 độ 20, chỉ số axit là 0.9, chỉ số este là 11.2. Trong cây có tinh dầu cumari và trong hoa có 0.2% tinh dầu, mùi gây nôn tỷ trọng khoảng 0.9357. ∝d9 độ 27. Trong tinh dầu hoa lá đều có các thành phần chất như caryophyllene, demetoxygeratocromen, cadinene và các thành phần khác.

thành phần hoa cứt lợn
thành phần hoa cứt lợn

Theo đông y, cây cứt lợn tính mát, vị cay, đắng nhẹ thường được dùng nhiều trong điều trị viêm xoang, kháng viêm, tiêu độc nhờ có tác dụng giải nhiệt, tiêu sỏi, thải độc, giảm sưng, chống chảy máu. Đả vào Kinh Thủ thái âm Phế. Kinh Thủ quyết âm Tâm bào.

Thu hái và bảo quản hoa cứt lợn

Cây hoa cứt lợn trừ rễ ra thì tất cả các bộ phận còn lại của cây đều có tác dụng trị bệnh và hỗ trợ điều trị. Cây mọc quanh năm và thường bắt gặp ở những vùng đất hoang hơi ẩm. 

Cây khi thu hái về chặt rễ rồi rửa sạch, băm đoạn từ 1-2cm sau đó phơi khô và cất giữ nơi thoáng mát. Còn nếu dùng tươi thì khi hái về phải pha loãng với nước muối để khử trùng.

Đối với dùng tươi thì nên dùng ngay để giữ nguyên tinh dầu có trong cây. Hoặc phải bảo quản lạnh sử dụng nhanh trong vòng từ 2-3 ngày. Tuy nhiên, nên sử dụng khô vì dễ chế biến hơn, để được lâu hơn.

Công dụng của hoa cứt lợn

Hoa của cây cứt lợn ít khi được dùng riêng biệt để đặc trị bệnh mà là thành phần không thể thiếu khi kết hợp với các loại thảo dược khác để điều trị bệnh.

hoa cứt lợn chữa viêm xoang
hoa cứt lợn chữa viêm xoang

Chữa viêm họng

Sử dụng khoảng 20g hoa cứt lợn cùng với 20g kim ngân hoa, 6g lá giẻ quạt, 16g cam thảo đất, tất cả đem sắc với 1 lít nước cô cạn còn 1 nửa, chia đều 2 bữa uống hàng ngày để chữa bệnh viêm họng. Sử dụng liên tiếp từ 3-5 ngày để thấy hiệu quả.

Chữa viêm đường hô hấp

Dùng 20g bông cứt lớn, 12g lá bồng bồng, 16g cam thảo đất tất cả đem sắc với 1 lít nước và cô cạn còn 1 nửa chia làm 2-3 lần uống sau bữa ăn 30p rất tốt trong điều trị các bệnh về đường hô hấp. Nên kiên trì uống từ 3-5 ngày để mang lại hiệu quả.

Chữa sỏi tiết niệu

Sử dụng 20g bông cứt lợn sắc với 16g kim tiền thảo, 12g râu ngô, 20g mã đề, 16g cam thảo đất. Sắc 1 lít nước còn một nửa chia 3 lần uống trong ngày hoặc loãng hơn và dùng liên tiếp từ 1-3 tháng để đào thải sỏi qua đường tiểu an toàn.

Ra huyết sau sinh

Dùng khoảng 50g cây cứt lợn cả thân và hoa đêm giã nát và chắt lấy nước uống liên tục sau bữa ăn khoảng 1 tuần sẽ cải thiện được vấn đề chảy máu không ngừng sau sinh đẻ. 

Chữa viêm xoang

Trong bông cứt lợn có tinh dầu rất tốt cho những người mắc bệnh về hô hấp, đau họng, viêm xoang. Sử dụng khoảng 30g cây cứt lợn, 20g kim ngân hoa, 12g ké đầu ngựa, 16g cam thảo đất sắc với 1 lít nước còn ¼ chia làm 2 bữa uống để chữa bệnh viêm xoang. Kiên trì áp dụng liên tiếp trong vòng 5- 7 tuần.

Ngoài ra, viêm xoang nên kết hợp xông hoặc đắp. Sử dụng bông cứt lợn rửa sạch cho một ít muối vào giã vắt lấy nước. Dùng bông tẩm vào rồi nhét vào mũi để cải thiện tình trạng khó chịu.

Hỗ trợ ung thư tử cung, dạ dày

Sử dụng 20g cây cứt lợn, 30g gồm cỏ nhọ nồi, kim nữu khấu, dạ hương ngưu, ma phong mỗi thứ đem rửa sạch, giã nát chắt lấy nước pha thêm nước lọc để uống hằng ngày 2 lần sau bữa ăn. Hỗ trợ điều trị ung thư cổ tử cung và ung thư dạ dày hiệu quả cao nhất.

Trị bệnh tại yết hầu

Dùng 30-50 cây cứt lợn tươi về rửa sạch, giã nát lấy nước pha loãng với nước dùng để uống. Liệu trình áp dụng từ 5- 7 ngày hoặc có thể phơi khô bông cứt lợn rồi vo viên hoàn uống.

Trị sốt rét, cảm cúm

Dùng 16 cành cứt lợn đem phơi khô đem sắc với 1 lít nước đến khi còn 1 nửa, chia đều 2 bữa để trị bệnh sốt rét, cảm cúm vì tinh dầu trong bông cứt lợn cực tốt. Liệu trình nên áp dụng từ 5- 7 ngày có thể kết hợp xông hơi với một số hương nhu, sả, chanh kết hợp.

Trị mụn nhọt

Dùng khoảng 10 cành cây cứt lợn tươi, rửa sạch giã nát rồi đắp vào các vết thương có tác dụng kháng khuẩn, ngừa viêm, điều trị vết thương hở. Cần phải rửa sạch cây thuốc trước khi thoa lên vết thương.

Cây hoa cứt lợn là cây giống cỏ dại vì thế việc sử dụng cần phải tìm hiểu kỹ, không tự ý đi thu hái về trị bệnh mà phải hỏi ý kiến bác sĩ. Nhất là nên mua địa chỉ uy tín, tránh dùng phải các tá dược giống nhau mang những tác dụng khác nhau.

Bài viết được lấy từ web Từ Điển Cây Thuốc. Mọi thông tin về cây thuốc vui lòng truy cập:

Reviewer
Top 10 Đắk Lắk
Author Rating
Chú ý: Bài viết được tham khảo và tổng hợp từ nhiều nguồn website trên Internet! Vui lòng phản hồi cho chúng tôi, nếu Bạn thấy các thông tin trên chưa chính xác Hotline: 0964.134.517

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận!
Vui lòng nhập họ tên